Plaats een zoekertje

Cyclocross koopgids: De basics om te weten over crossfietsen

oktober 31, 2016
Cyclocross koopgids: De basics om te weten over crossfietsen

Tienduizenden landgenoten hangen wekelijks aan de tv gekluisterd om de veldrijders door een wei te zien ploeteren. Maar hoewel fietsminnend Vlaanderen dagelijks duizenden kilometers maalt op racefietsen en mountainbikes, doen nog relatief weinig recreanten echt aan cyclocross. Voor offroad liefhebbers is ons land nochtans perfect uitgerust voor veldrijden. Veel "mountains" en waanzinnige downhills zijn er nu eenmaal niet te vinden.

Heb je dus interesse om over te schakelen naar een cyclocrossfiets? Dan verzamelen wij hier de info die je nodig hebt om het juiste materiaal te vinden.

>>> Een crossfiets wordt snel vuil, zorg er dus voor dat je hem regelmatig schoonmaakt. Lees hier hoe!

koopgids cyclocross

Het verschil tussen het kader van een crossfiets en racefiets

De twee duidelijkste vormverschillen tussen een racefiets en crossfiets zijn de hoek van de balhoofdbuis en de hoogte van de bottom bracket.

De balhoofdbuis van een crosser is meer naar achter gekanteld dan bij een racefiets. Dit geeft meer controle bij het sturen aan lage snelheden en meer stabiliteit bij afdelingen. De snelheid in het veld ligt nooit zo hoog als bij een wegwedstrijd, dus de fiets is algemeen minder highspeed gericht.

De verhoogde bottom bracket is om beter door putten en over obstakels te rijden zonder je crankset te raken. Het zorgt er ook voor dat je pedalen hoger boven de grond hangen zodat je kan blijven trappen in bochten om zo weinig mogelijk snelheid te verliezen. Een gevolg van die hogere positie is dat je zwaartepunt hoger boven de grond ligt. Dit verandert de stabiliteit van je fiets. De meeste renners vangen dit op door hun zadel enkele millimeters lager te zetten.

koopgids cyclocross 3

Framematerialen en gewicht

Net zoals bij racefietsen, worden crossfietsen vooral gemaakt uit aluminium, carbon, titanium of staal. Elk materiaal heeft zijn voor-en nadelen op vlak van gewicht, stijfheid en duurzaamheid. Duurdere modellen zullen vlugger van licht en stijf carbon gemaakt zijn. Budgetvriendelijkere opties eerder van aluminium.

Het gewicht van een crossfiets is zeker niet onbelangrijk. Je zal regelmatig moeten afstappen om met de fiets op de schouder een slijkstrook door of een helling op te lopen. Hoe zwaarder de fiets, hoe lastiger natuurlijk.

Hetzelfde geldt hier als bij racefietsen. Hoe duurder het model, hoe lichter het frame en de onderdelen.

Plattere buizen

Racefietsen bestaan tegenwoordig in allerlei aerodynamische vormen en afmetingen. Een crossfiets moet je, zoals eerder vermeld, daarentegen regelmatig op je schouder leggen. Daarom is het een stuk gemakkelijker als de onderkant van de bovenbuis platter is. Zo blijft je fiets gemakkelijker liggen en kan jij je concentreren op je looppas.

koopgids cyclocross 4

Tyre clearance

Een term die je vaker en vaker hoort voorkomen, zeker sinds de opkomst van de gravel en allroad bikes. Tyre clearance duidt op hoeveel ruimte je frame en vork heeft voor bredere banden en ophoping van modder.

Hoe meer tyre clearance, hoe breder je kan gaan met je bandenkeuze. Op modderige omlopen helpt het ook om te voorkomen dat je wiel blokkeert door het opstapelen van modder.

koopgids cyclocross 5

Specifieke banden en bandendruk

De UCI heeft bepaald dat cyclocross banden maximaal 33mm breed mogen zijn. Maar veel fietsen laten tot 40mm toe. De brede banden zorgen voor meer comfort, meer grip, meer stabiliteit en minder kans op lekrijden.

Bandendruk ligt aanzienlijk lager dan bij je racefiets. 1 tot 2 bar is aangewezen voor optimale grip, zonder te groot risico op lekrijden.

Wil je echt competitief aan wedstrijden meedoen, dan kan je overschakelen op gelijmde tubes. De meeste recreanten kunnen tevreden zijn met clinchers. Hoe dan ook heb je verschillende profielen om uit te kiezen. Welke het beste is, hangt af van de omloop. Vlakkere banden doen het beter op snelle parcoursen en in zand. Banden met zwaar profiel geven meer grip in modder.

koopgids cyclocross 6

Lichtere versnellingen

De gemiddelde snelheid in het veld is lager dan op de weg. Daarom heb je ook geen nood aan heel zware versnellingen. Een crankset van 53/39 is in de cyclocross zo goed als onbruikbaar. Meestal wordt 46/36, 44/43 of 42/32 gebruikt. Achteraan worden gelijkaardige cassettes gebruikt op de weg, zoals 11-25 of 11-28.

Tegenwoordig zijn 1x cranksets populair. Het simpel design van een single voorblad geeft minder kans op mechanische pech en je bespaart gewicht door het weglaten van de voorderailleur en shifter. Je moet ook minder nadenken tijdens je rit of wedstrijd, omdat je geen voor-en achterversnellingen op elkaar moet afstemmen. Om het kleiner versnellingsratio te compenseren, kan achteraan een 11-36 cassette gebruikt worden.

koopgids cyclocross 7

Remmen

Brede cyclocrossbanden passen niet tussen gewone raceremmen. Daarom bestaan cantilever systemen (zie foto rechts). De laatste jaren hebben schijfremmen quasi helemaal overgenomen. Cantilevers zijn goedkoper en lichter, maar remmen minder constant en hard dan schijfremmen. Zeker in natte en slijkerige omstandigheden.

koopgids cyclocross 8

Andere kenmerken

  • Bagagedragers: Hun geometrie maakt van crossfietsen ook ideale trekkingfietsen. Daarom hebben veel modellen bevestigingspunten om bagagedragers of reistassen te monteren.

  • Bidonhouders: In UCI-wedstrijden is het verboden te drinken, dus de profs rijden zonder bidonhouders rond. Op de meeste consumentgerichte modellen zal echter altijd de mogelijkheid zijn om bidonhouders te bevestigen.

Budget

De regels die gelden voor racefietsen en mountainbikes, gelden ook voor crossfietsen. Hoe duurder de fiets, hoe lager zijn gewicht, hoe beter de schakelkwaliteit en hoe duurzamer de onderdelen (algemeen gezien).

De prijs van je frame hangt af van het materiaal. Aluminium voor budgetvriendelijke opties, carbon voor de duurdere machines. Hetzelfde voor wielen. Duurdere carbon wielen zijn lichter, steviger en sneller dan hun alu tegenhangers. Ga je meer uitgeven aan remmen, dan kan je upgraden van cantilever velgremmen, naar mechanische schijfremmen, tot hydraulische schijfremmen.

Tot €1300

De onderste prijsklasse voor wie een ietwat degelijke cyclocrossfiets wil. Voor deze prijs kan je een fiets verwachten met aluminium kader, carbon voorvork, cantilever remmen of mechanische schijfremmen en Shimano Tiagra of 105 groepset. Gezien de belastende omstandigheden die je offroad tegenkomt (modder, zand, nattigheid, bosgrond,...) is het niet aangewezen om met té goedkope onderdelen te rijden. Best investeer je van het begin in iets kwalitatiever om regelmatige tripjes naar de fietsenmaker te vermijden.

Tot €2500

Deze modellen worden al een pak lichter dan de fietsen in de voorgaande paragraaf. Een volledig carbon frame is niet abnormaal en ook schijfremmen worden standaard verwacht, liefst nog hydraulische. De groepsets zijn meestal SRAM Rival of Shimano Ultegra. Dit zijn topfietsen waarmee je zeker kan denken aan competitie rijden, maar ze staan puur prestatiegericht toch nog een trede onder de topklasse.

Vanaf €2500 - €3000

De high end modellen. Carbon frames, lichte wielen, hydraulische schijfremmen zijn hier de minimum. Je zal zeker nog een cantilever model kunnen kopen, maar de tendens naar schijfremmen is de laatste jaren enkel stijgende. De versnellingen in deze prijsklasse zijn de absolute top. Shimano Dura-Ace (mechanisch of elektronisch), SRAM Red en SRAM Force 1x zijn de meest gebruikte. Deze modellen zijn gemaakt om mee te racen en garanderen uitstekende prestaties in alle omstandigheden.

Cyclocross toebehoren

Gezien de snelle, maar offroad natuur van het veldrijden zal je zien dat er een mengelmoes van race-en mtb-toebehoren gebruikt wordt.

  • Helm: Er is niets mis met een mtb-helm, maar de meeste renners gebruiken dezelfde modellen als in wegwedstrijden. Aero helmen hebben zelfs nog het bijkomend voordeel dat ze afgesloten zijn en dus beter beschermen tegen kou, nattigheid en vuil.

  • Skinsuit: Een gewone lycra outfit werkt perfect. In wedstrijden zal je zien dat iedereen met skinsuits rijdt, zoals in tijdritten. Omdat broek en shirt uit één stuk bestaan, kan er geen water of modder kruipen waar je het niet graag hebt. Er is ook minder stof waar je fiets achter kan haken als je hem op de schouder moet dragen.

  • MTB-pedalen: Wegpedalen hebben twee nadelen in het veld. Ze werken niet goed als er modder vast komt te zitten en je kan er maar langs één kant inklikken. Daarom worden dezelfde pedalen als bij het mountainbiken gebruikt. Shimano SPD-pedalen werken dubbelzijdig en doen het uitstekend in modderige omstandigheden.

  • MTB-schoenen: De zolen van mountainbikeschoenen hebben grip. Erg belangrijk als je af en toe door een modderstrook of op een helling moet rennen. Daarom zijn mtb-schoenen de enige echt goede optie voor cyclocross.

Vind jouw perfecte crossfiets bij je lokale winkel

Helemaal overtuigd om je fietsverzameling uit te breiden met een cyclocrossfiets? Een budget en type voor ogen? Zoek dan naar je lokale fietswinkel via BikeExchange en contacteer hen rechtstreeks.

Veel cyclocrossplezier!